Niet bij iedere Nederlandse jurist was hij bekend - hij vertegenwoordigde Malcolm X - maar Percy Sutton was een vooraanstaand advocaat die moreel activisme combineerde met ondernemerschap. Een mooie combinatie. Vriendelijk, welsprekend en vrolijk streed hij voor (sociale) rechtvaardigheid en mensenrechten. Natuurlijk heeft hij ook (politieke) fouten gemaakt, maar zijn inzet was inspirerend voor velen.
- Percy Sutton, trailblazing businessman, dies at 89, CNN, 29-12-2009
Wraking rechters zaak Laura (update)
De rechtbank mag de zaak de jeugdige zeilster Laura Dekkers behandelen. De wraking heeft niets opgeleverd. Interessant was het primaire argument tot wraking: de aangewezen rechters hadden ook al eerder geoordeeld over de zaak inzake Laura Dekker. Relevant? De uitspraak is morgen te vinden op rechtspraak.nl. We wachten af.
(update: link naar de uitspraak)
- De uitspraak (BK7530), Rechtspraak.nl, 23-12-2009
- Rechter mag verder met zaak Laura Dekker, NOS, 22-12-2009
- Stand van zaken inzake zitting Laura , Rechtspraak.nl, 22-12-2009
(update: link naar de uitspraak)
- De uitspraak (BK7530), Rechtspraak.nl, 23-12-2009
- Rechter mag verder met zaak Laura Dekker, NOS, 22-12-2009
- Stand van zaken inzake zitting Laura , Rechtspraak.nl, 22-12-2009
En wat heeft Amerika bewogen in 2009?
Zie onderstaande link om te zien wat Amerika heeft bewogen op het gebied van juridische ethiek. Een aantal berichten zijn zonder waarde, een aantal berichten zijn ook voor ons - op termijn - zeker relevant.
- Top Ten Legal Ethics Stories of 2009, Legal Ethics Forum, 19-12-2009
- Top Ten Legal Ethics Stories of 2009, Legal Ethics Forum, 19-12-2009
Rechter wegens ongeschiktheid ontslagen
De procureur-generaal bij de Hoge Raad heeft op 15 oktober 2009 een vordering tot ontslag van betrokkene bij de Hoge Raad ingediend. Het betreft een vordering tot ontslag wegens ongeschiktheid, anders dan wegens ziekte, voor het verrichten van de taak als rechter.
De vordering is gebaseerd op een verzoek daartoe van de president van het gerecht waar betrokkene is aangesteld. De Hoge Raad heeft de zaak mondeling behandeld in raadkamer. Daarbij is ook betrokkene met haar advocaat aanwezig geweest.
De uitspraak van de Hoge Raad
De Hoge Raad heeft geoordeeld dat betrokkene ongeschikt is om haar functie als rechter uit te oefenen. Betrokkene is met ingang van 1 januari 2010 ontslagen onder toekenning van een werkloosheidsuitkering die berekend wordt op basis van de Werkloosheidswet.
Bij de vordering is verwezen naar het personeelsdossier van betrokkene, waaruit blijkt dat zij gedurende een lange periode is tekort geschoten in de uitoefening van haar taken als rechter. Zo is zij tijdens verschillende functioneringsgesprekken gewezen op gebrek aan besluitvaardigheid, veelvuldige afwezigheid, onzekerheid bij zittingen en haar werktempo. Er is ook sprake geweest van problemen in de privésfeer die haar functioneren als rechter in de weg stonden.
Voorts is gebleken dat herhaalde keren afspraken zijn gemaakt die tot verbetering zouden moeten leiden. Betrokkene heeft enige tijd op proef bij een andere rechtbank gewerkt. Zij had in een eerder stadium al eens een periode van verlof gekregen om orde op zaken te stellen.
Naar het oordeel van de Hoge Raad hebben deze maatregelen onvoldoende resultaat gehad.
De Hoge Raad overweegt dat bij zijn beslissing tot ontslag geen acht is geslagen op de inhoud van beslissingen die betrokkene als rechter heeft genomen in zaken die aan haar oordeel zijn onderworpen. De inhoud van die beslissingen vormen geen reden voor toewijzing van de vordering tot ontslag. De rechterlijke onafhankelijkheid is hier dus niet in het geding.
- Hoge Raad ontslaat een rechter wegens ongeschiktheid ontslagen, Rechtspraak.nl, 18-12-2009
De vordering is gebaseerd op een verzoek daartoe van de president van het gerecht waar betrokkene is aangesteld. De Hoge Raad heeft de zaak mondeling behandeld in raadkamer. Daarbij is ook betrokkene met haar advocaat aanwezig geweest.
De uitspraak van de Hoge Raad
De Hoge Raad heeft geoordeeld dat betrokkene ongeschikt is om haar functie als rechter uit te oefenen. Betrokkene is met ingang van 1 januari 2010 ontslagen onder toekenning van een werkloosheidsuitkering die berekend wordt op basis van de Werkloosheidswet.
Bij de vordering is verwezen naar het personeelsdossier van betrokkene, waaruit blijkt dat zij gedurende een lange periode is tekort geschoten in de uitoefening van haar taken als rechter. Zo is zij tijdens verschillende functioneringsgesprekken gewezen op gebrek aan besluitvaardigheid, veelvuldige afwezigheid, onzekerheid bij zittingen en haar werktempo. Er is ook sprake geweest van problemen in de privésfeer die haar functioneren als rechter in de weg stonden.
Voorts is gebleken dat herhaalde keren afspraken zijn gemaakt die tot verbetering zouden moeten leiden. Betrokkene heeft enige tijd op proef bij een andere rechtbank gewerkt. Zij had in een eerder stadium al eens een periode van verlof gekregen om orde op zaken te stellen.
Naar het oordeel van de Hoge Raad hebben deze maatregelen onvoldoende resultaat gehad.
De Hoge Raad overweegt dat bij zijn beslissing tot ontslag geen acht is geslagen op de inhoud van beslissingen die betrokkene als rechter heeft genomen in zaken die aan haar oordeel zijn onderworpen. De inhoud van die beslissingen vormen geen reden voor toewijzing van de vordering tot ontslag. De rechterlijke onafhankelijkheid is hier dus niet in het geding.
- Hoge Raad ontslaat een rechter wegens ongeschiktheid ontslagen, Rechtspraak.nl, 18-12-2009
Enait, de zittende advocaat, analyse uitspraak Hof van Discipline
Nadat het Hof van Discpline recht heeft gesproken inzake de zaak Enait, laat de Tweede Kamer meteen van zich horen. Nu het Hof aan de gewoonteregels niet genoeg zwaarte wil geven, dan moet het maar via een wet? Een korte analyse van de uitspraak.
Het Hof hanteert het volgende schema:
1. (uitgangspunt) Met het opstaan wil degene die opstaat respect tonen voor de rechterlijke macht als instituut. In dit gebaar kan tevens respect voor de persoon van de rechter tot uitdrukking worden gebracht.
2. (uitgangspunt) Dit al eeuwenoude en alom toegepaste gebruik ligt, althans in Nederland, niet verankerd in een wet of een besluit, maar dit gebruik heeft onbetwistbaar wel het karakter van een niet geheel vrijblijvend gebruik. Er is sprake van een gewoonte- en gedragsregel.
3. (constatering) Zodanige regel kan evolueren en is onderhevig aan verandering die gelijke tred houdt met de wijziging van de opvattingen in de Nederlandse samenleving.
4. (weerlegging tegenargument) De omstandigheid dat in de meeste islamitische landen advocaten ook plegen op te staan voor de rechter acht het hof niet van doorslaggevende betekenis.
5. (constatering) Feit is dat in de Nederlandse rechtszalen aan het gebruik om op te staan door de rechter(s) al jaren niet meer strikt de hand wordt gehouden.
6. (tussenconclusie) De onderhavige gedragsregel is derhalve niet een strikte regel die zonder meer wordt of moet worden nageleefd.
7. (constatering) Tevens is onmiskenbaar dat in de hedendaagse Nederlandse maatschappij de opvattingen over gebruiken en gewoontes zich wijzigen mede onder invloed van andere culturen en godsdienstbelevingen van mensen die zich in Nederland hebben gevestigd.
8. (norm) Die culturele en godsdienstige opvattingen en uitingen dienen te worden gerespecteerd en getolereerd, ook in de rechtszaal. Een respectvolle behandeling van elkaars opvattingen en de wijze waarop die worden geuit gelden als een kenmerk van behoorlijke rechtspleging.
9. (tussenconclusie) Tegen deze achtergronden kan niet (meer) worden aanvaard dat het enkele feit dat een advocaat zich niet houdt aan de gedragsregel op te staan bij binnenkomst of vertrek van een rechter(lijk college) toereikend is voor het oordeel dat dit gedrag reeds daarom als onbetamelijk heeft te gelden.
10. (norm) Dit geldt met name wanneer sprake is van een oprechte en authentieke geloofsovertuiging en een daarmee gepaard gaande consequent uitgevoerde uiting, die overigens niet besloten hoeft te liggen in een erkende godsdienst, maar ook kan zijn gelegen in een eigen exegese van de advocaat.
11. (norm) In dat geval zullen de tolerantie en het wederzijds respect die in de rechtszaal worden vereist meebrengen dat van de advocaat niet kan worden verlangd op te staan als hij daartegen zulke geloofsbezwaren koestert. Dat sprake is van zodanige overtuiging en uiting kan worden voorondersteld.
12. (conclusie) Voor het aannemen van onbetamelijkheid - als bedoeld in artikel 46 van de Advocatenwet - komt het aan op het vaststellen van bijzondere omstandigheden die dit oordeel kunnen dragen, zoals de intentie om disrespect of minachting te tonen of een handelwijze die een behoorlijke rechtsgang belemmert.
Het bovenstaande roept een aantal vragen op:
ad 7. Het Hof stelt dat vertuigingen vanuit andere culturen invloed hebben op gewoonteregels als de regel die ter discussie staat. Zoals het Hof nu stelt, kan van invloed ook sprake zijn indien een enkele advocaat al deze ter discussie stelt. Moet echter niet sprake zijn van een gedragen overtuiging? En is in die zin de toepassing in andere Islamitische landen niet relevant (en komt de tussenconclusie onder 4 niet te vroeg)? M.a.w. hoe snel kunnen regels evolueren?
ad 10. indien ook een individuele uitleg voldoet, kan hiermee dan niet iedere levensovertuiging als bron gaan dienen? Maar waarom is de verwijzing naar de uitleg van de Kitaab Majmoo’ Fataawa wa Maqaalaat Mutanawwi’ah dan opgenomen?
ad 11. Dat respect een belangrijk uitgangspunt is, wordt door het Hof reeds onder 1 benoemd. Waarom wordt dan niet meegewogen wat de advocaat heeft verwoord t.a.v. de rechters in NOVA en Knevel & Van den Brink als benoemd onder 4.1.4?
ad 8/11. Het Hof gaat helaas de fundamentele discussie over de rol van de rechtspraak (van zowel de rechter als advocaat) binnen onze rechtsstaat in relatie tot het recht op geloofsuitoefening uit de weg. Een belangrijk doel van de rechtsstaat is om de verschillende multiculturele gebruiken en levensovertuigingen naast elkaar te (kunnen) laten bestaan. Het gevolg is dat aan een uiting van een levensovertuing ook grenzen kunnen worden gesteld. Zowel richting andere burgers als richting de (onpartijdige) overheid. Dat culturele en godsdienstige opvattingen en uitingen namelijk ook in de rechtszaal dienen te worden gerespecteerd en getolereerd is hiermee dan ook niet absoluut. Als een rechter bij een afwijzend vonnis zou worden geslagen als uiting van een godsdienst, zou het Hof dit natuurlijk niet tolereren. De argumentatie heeft hier helaas te weinig oog voor deze grenzen.
Het Hof heeft ook haar zienswijze gegeven over het dragen van het hoofddeksel en de mogelijke belediging. Interessant voor ons is het volgende. "Gelet op deze vrijheid van meningsuiting zijn, naar het oordeel van het hof, de kwalificaties ‘judicium rusticorum’, ’boerenvonnis’ en ‘beslissing op ideologische basis niet zonder meer onbetamelijk. Het gaat hierbij om kritiek in afkeurende bewoordingen waarvan in het bijzonder niet gezegd kan worden dat die beledigend, onwaardig of anderszins niet in overeenstemming met de juridische ethiek zouden zijn." [...] "De opmerking dat het vonnis ‘typisch [is] voor een witte rechter’ acht het hof evenmin onbetamelijk. De kwalificatie ‘witte rechter’ hoeft op zich zelf genomen niet beledigend te zijn."
Als hier geen sprake is van belediging dan is de vraag hoe we deze uitspraak dan moeten kwalificeren. Een inhoudelijk argument? Van een respectvolle discussie kan geen sprake zijn.
- Wet over omgangsvormen advocaten, NOS, 13-12-2009
- De uitspraak, Tuchtrecht.nl, 11-12-2009
- Hof vernietigt berisping 'zittende advocaat', Brabants Dagblad, 11-12-2009
Het Hof hanteert het volgende schema:
1. (uitgangspunt) Met het opstaan wil degene die opstaat respect tonen voor de rechterlijke macht als instituut. In dit gebaar kan tevens respect voor de persoon van de rechter tot uitdrukking worden gebracht.
2. (uitgangspunt) Dit al eeuwenoude en alom toegepaste gebruik ligt, althans in Nederland, niet verankerd in een wet of een besluit, maar dit gebruik heeft onbetwistbaar wel het karakter van een niet geheel vrijblijvend gebruik. Er is sprake van een gewoonte- en gedragsregel.
3. (constatering) Zodanige regel kan evolueren en is onderhevig aan verandering die gelijke tred houdt met de wijziging van de opvattingen in de Nederlandse samenleving.
4. (weerlegging tegenargument) De omstandigheid dat in de meeste islamitische landen advocaten ook plegen op te staan voor de rechter acht het hof niet van doorslaggevende betekenis.
5. (constatering) Feit is dat in de Nederlandse rechtszalen aan het gebruik om op te staan door de rechter(s) al jaren niet meer strikt de hand wordt gehouden.
6. (tussenconclusie) De onderhavige gedragsregel is derhalve niet een strikte regel die zonder meer wordt of moet worden nageleefd.
7. (constatering) Tevens is onmiskenbaar dat in de hedendaagse Nederlandse maatschappij de opvattingen over gebruiken en gewoontes zich wijzigen mede onder invloed van andere culturen en godsdienstbelevingen van mensen die zich in Nederland hebben gevestigd.
8. (norm) Die culturele en godsdienstige opvattingen en uitingen dienen te worden gerespecteerd en getolereerd, ook in de rechtszaal. Een respectvolle behandeling van elkaars opvattingen en de wijze waarop die worden geuit gelden als een kenmerk van behoorlijke rechtspleging.
9. (tussenconclusie) Tegen deze achtergronden kan niet (meer) worden aanvaard dat het enkele feit dat een advocaat zich niet houdt aan de gedragsregel op te staan bij binnenkomst of vertrek van een rechter(lijk college) toereikend is voor het oordeel dat dit gedrag reeds daarom als onbetamelijk heeft te gelden.
10. (norm) Dit geldt met name wanneer sprake is van een oprechte en authentieke geloofsovertuiging en een daarmee gepaard gaande consequent uitgevoerde uiting, die overigens niet besloten hoeft te liggen in een erkende godsdienst, maar ook kan zijn gelegen in een eigen exegese van de advocaat.
11. (norm) In dat geval zullen de tolerantie en het wederzijds respect die in de rechtszaal worden vereist meebrengen dat van de advocaat niet kan worden verlangd op te staan als hij daartegen zulke geloofsbezwaren koestert. Dat sprake is van zodanige overtuiging en uiting kan worden voorondersteld.
12. (conclusie) Voor het aannemen van onbetamelijkheid - als bedoeld in artikel 46 van de Advocatenwet - komt het aan op het vaststellen van bijzondere omstandigheden die dit oordeel kunnen dragen, zoals de intentie om disrespect of minachting te tonen of een handelwijze die een behoorlijke rechtsgang belemmert.
Het bovenstaande roept een aantal vragen op:
ad 7. Het Hof stelt dat vertuigingen vanuit andere culturen invloed hebben op gewoonteregels als de regel die ter discussie staat. Zoals het Hof nu stelt, kan van invloed ook sprake zijn indien een enkele advocaat al deze ter discussie stelt. Moet echter niet sprake zijn van een gedragen overtuiging? En is in die zin de toepassing in andere Islamitische landen niet relevant (en komt de tussenconclusie onder 4 niet te vroeg)? M.a.w. hoe snel kunnen regels evolueren?
ad 10. indien ook een individuele uitleg voldoet, kan hiermee dan niet iedere levensovertuiging als bron gaan dienen? Maar waarom is de verwijzing naar de uitleg van de Kitaab Majmoo’ Fataawa wa Maqaalaat Mutanawwi’ah dan opgenomen?
ad 11. Dat respect een belangrijk uitgangspunt is, wordt door het Hof reeds onder 1 benoemd. Waarom wordt dan niet meegewogen wat de advocaat heeft verwoord t.a.v. de rechters in NOVA en Knevel & Van den Brink als benoemd onder 4.1.4?
ad 8/11. Het Hof gaat helaas de fundamentele discussie over de rol van de rechtspraak (van zowel de rechter als advocaat) binnen onze rechtsstaat in relatie tot het recht op geloofsuitoefening uit de weg. Een belangrijk doel van de rechtsstaat is om de verschillende multiculturele gebruiken en levensovertuigingen naast elkaar te (kunnen) laten bestaan. Het gevolg is dat aan een uiting van een levensovertuing ook grenzen kunnen worden gesteld. Zowel richting andere burgers als richting de (onpartijdige) overheid. Dat culturele en godsdienstige opvattingen en uitingen namelijk ook in de rechtszaal dienen te worden gerespecteerd en getolereerd is hiermee dan ook niet absoluut. Als een rechter bij een afwijzend vonnis zou worden geslagen als uiting van een godsdienst, zou het Hof dit natuurlijk niet tolereren. De argumentatie heeft hier helaas te weinig oog voor deze grenzen.
Het Hof heeft ook haar zienswijze gegeven over het dragen van het hoofddeksel en de mogelijke belediging. Interessant voor ons is het volgende. "Gelet op deze vrijheid van meningsuiting zijn, naar het oordeel van het hof, de kwalificaties ‘judicium rusticorum’, ’boerenvonnis’ en ‘beslissing op ideologische basis niet zonder meer onbetamelijk. Het gaat hierbij om kritiek in afkeurende bewoordingen waarvan in het bijzonder niet gezegd kan worden dat die beledigend, onwaardig of anderszins niet in overeenstemming met de juridische ethiek zouden zijn." [...] "De opmerking dat het vonnis ‘typisch [is] voor een witte rechter’ acht het hof evenmin onbetamelijk. De kwalificatie ‘witte rechter’ hoeft op zich zelf genomen niet beledigend te zijn."
Als hier geen sprake is van belediging dan is de vraag hoe we deze uitspraak dan moeten kwalificeren. Een inhoudelijk argument? Van een respectvolle discussie kan geen sprake zijn.
- Wet over omgangsvormen advocaten, NOS, 13-12-2009
- De uitspraak, Tuchtrecht.nl, 11-12-2009
- Hof vernietigt berisping 'zittende advocaat', Brabants Dagblad, 11-12-2009
Rechters en advocaten op Facebook?
Mogen advocaten en rechters vrienden zijn in een sociaal netwerk als Facebook? In Amerika vinden ze van niet al is de discussie nog niet ten einde (zo meldt ons het NRC). Het advies om in ieder geval terughoudend te zijn in het online-bediscussiëren van zaken geldt ook voor Nederlandse rechters en advocaten. Belanghebbend of niet.
- Rechters en artsen moeten voorzichtig zijn op Facebook, NRC, 11-12-2009
- Uitspraak, Florida Supreme Court, 17-11-2009
- Discussie, Legal Profession Blog, 12-12-2009
- Rechters en artsen moeten voorzichtig zijn op Facebook, NRC, 11-12-2009
- Uitspraak, Florida Supreme Court, 17-11-2009
- Discussie, Legal Profession Blog, 12-12-2009
2. Heeft een advocaat ook een morele verantwoordelijkheid t.o.v. de samenleving bij een ontsnapte cliënt?
In:
Morele dilemma's
Er is nog veel onduidelijk en we moeten terughoudend zijn in het trekken van conclusies maar de zaak van de ontsnapte Arthur Noach laat een interessant dilemma zien waar advocaten mee kunnen worstelen: hoe verhoudt zich de belangenbehartiging t.o.v. de cliënt zich tegenover de publieke verantwoordelijkheid (samenleving) en die van de beroepsgroep?
Hiertoe twee verwijzingen naar één krant: de Telegraaf. De belangrijkste belanghebbenden zijn de ontsnapte Noach, de advocaat, de samenleving en de advocatuur als beroepsgroep. Veel reacties bij het bericht dat Noach veel gevaarlijker is dan oorspronkelijk gemeld, verwijzen namelijk direct naar de uitspraak van de advocaat. Natuurlijk zitten hieronder ook (anonieme) berichten waarbij maar meteen de gehele beroepsgroep een veeg uit pan krijgt.
Ik zie (minimaal) drie vragen:
- moet de advocaat per definitie het beeld van zijn of haar cliënt matigen of zijn er gevallen denkbaar waarvoor dit voor een cliënt juist nadelig kan uitpakken?
- moet de advocaat ook rekening houden met de belangen van de samenleving?
- moet de advocaat ook rekening houden met het beeld van de beroepgroep (bijvoorbeeld door de morele kosten voor de beroepsgroep te beperken)?
Ondertussen dient volgende week in Arnhem het hoger beroep.
- Noach veel gevaarlijker dan gemeld, Telegraaf, 10-12-2009
- Advocaat: Ontsnapte geen gevaarlijk monster, Telegraaf, 08-12-2009
Hiertoe twee verwijzingen naar één krant: de Telegraaf. De belangrijkste belanghebbenden zijn de ontsnapte Noach, de advocaat, de samenleving en de advocatuur als beroepsgroep. Veel reacties bij het bericht dat Noach veel gevaarlijker is dan oorspronkelijk gemeld, verwijzen namelijk direct naar de uitspraak van de advocaat. Natuurlijk zitten hieronder ook (anonieme) berichten waarbij maar meteen de gehele beroepsgroep een veeg uit pan krijgt.
Ik zie (minimaal) drie vragen:
- moet de advocaat per definitie het beeld van zijn of haar cliënt matigen of zijn er gevallen denkbaar waarvoor dit voor een cliënt juist nadelig kan uitpakken?
- moet de advocaat ook rekening houden met de belangen van de samenleving?
- moet de advocaat ook rekening houden met het beeld van de beroepgroep (bijvoorbeeld door de morele kosten voor de beroepsgroep te beperken)?
Ondertussen dient volgende week in Arnhem het hoger beroep.
- Noach veel gevaarlijker dan gemeld, Telegraaf, 10-12-2009
- Advocaat: Ontsnapte geen gevaarlijk monster, Telegraaf, 08-12-2009
Overzicht positieve waarden
Een debat over waarden en normen kunnen we enkel voeren als we duidelijk hebben wat deze begrippen inhouden. In deze post een uiteenzetting over waarden. Wat is nu de betekenis van een waarde? Een waarde is een betekenisgevend ideaal of motief wat nagestreefd wordt of moet worden (bijvoorbeeld ter uitoefening van een bepaalde professie als advocaat of arts). Uit deze waarden (vaak positief verwoord) volgen vervolgens allerlei concrete normen (vaak negatief verwoord): iemand moet x doen, mag niet y doen, et cetera). Normen zijn concrete gedragsregels, soms beschreven, soms niet, die we elkaar opleggen. Zo volgt uit de waarde veiligheid de concrete norm aan toezichthouders om een helm te dragen als ze een bouwplaats inspecteren.
Maar welke waarden zijn er nu? Hieronder vind je een uitgebreide lijst met voorbeelden van waarden waarbij het begrip "waarde" in brede zin is ingevuld. Daaronder nog een kleine toelichting.
Aanvullingen zijn welkom!
Waarden voorbeelden:
Aanwezigheid
Aanzien
Actief zijn (doen)
Afwisselend
Agressiviteit
Anonimiteit
Assertiviteit
Autonomie
Avontuurlijkheid
Bedrijvigheid
Befaamdheid
Begeerlijkheid
Begrip
Behoudenheid
Bekendheid
Bekoorlijkheid
Bekwaam
Beleven
Beleefdheid
Bereidheid
Beroemdheid
Beschaafdheid
Beschikbaarheid
Besluitend
Betaalbaarheid
Betekenisgevend
Betrokkenheid
Betrouwbaarheid
Bezit
Bijdragend
Blijdschap
Boosheid
Burgerschap
Cachet
Celebriteit
Charisma
Chic
Competitie
Concentratie
Confidentialiteit
Controle
Coöperatie
Creativiteit
Dapperheid
Democratie
Deskundigheid
Dienstbaarheid
Distinctie
Duidelijkheid
Dynamiek
Educatie
Eensgezindheid
Eenstemmigheid
Eenvoudigheid
Eer
Eerbied
Efficiency
Elegantie
Enthousiasme
Erkenning
Esthetisch
Evenwicht
Excelleren
Expressiviteit
Faam
Fatsoen
Felheid
Finaliteit
Flexibiliteit
Flinkheid
Geduld
Geestdrift
Geheimhouding
Gehoorzaamheid
Gelijkheid
Gelijkwaardigheid
Geloof
Geloofwaardigheid
Geluk
Gemeenschappelijkeheid
Genegenheid
Genialiteit
Gevatheid
Geweten
Gezelligheid
Gezondheid
Glorie
Goedheid
Goedkeuring
Groepswerk
Grootheid
Handigheid
Hardheid
Heerlijkleid
Heusheid
Hevigheid
Hiërarchie
Hoffelijkheid
Hoop
Humor
Ijverigheid
Informeel
Integriteit
Intensiteit
Juistheid
Kameraadschap
Kennis
Klasse
Kwaliteit
Leefbaarheid
Liefdadigheid
Liefelijkheid
Liefde
Lof
Lol
Loyaliteit
Luister
Macht
Matigheid
Menselijkheid/Medemenselijkheid
Mensgerichtheid
Menswaardigheid
Naam
Nauwkeurigheid
Netheid
Nut
Nuttigheid
Onafhankelijkheid
Onbaatzuchtigheid
Onbedorvenheid
Ondernemerschap
Onpartijdigheid
Ontplooien
Ontspanning
Openheid
Oplettendheid
Overgave
Passiviteit
Patriotisme
Penaliteit
Pittigheid
Plezier
Plichtsbetrachting
Politesse
Prestatiegericht
Privacy
Pro-activiteit
Professionaliteit
Publieke verantwoordelijkheid
Punctualiteit
Rechtsstatelijkheid
Rechtvaardigheid
Redelijkheid
Rust
Saamhorigheid
Samenwerking
Schoonheid
Sierlijkheid
Sluwheid
Snelheid
Solidariteit
Spontaniteit
Stabiliteit
Standvastigheid
Stiptheid
Structuur
Suaviteit
Synergisme
Talent verwezenlijken
Tenaciteit
Tevredenheid
Toegankelijkheid
Toewijding
Tolerantie
Traditioneel
Transparantie
Trouw
Uitdagendheid
Uiterlijk
Uitgelatenheid
Unanimiteit
Uniformiteit
Urbaniteit
Vaderlandsliefde
Vakmanschap
Vastberadenheid
Vasthoudendheid
Veiligheid
Veranderlijk
Verantwoordelijkheid
Verbetenheid
Verbinding
Verfijning
Vergevingsgezindheid
Vermaak
Vermaardheid
Vernieuwend
Verrassend
Verstandhouding
Vertrouwelijkheid
Verwennen
Verworvenheid
Vlijt
Voldoening
Volharding
Voorbereid zijn
Voorkomendheid
Vooruitgang
Vrede
Vriendelijkheid
Vriendschap
Vrijheid
Vrolijkheid
Waarderend
Waardigheid
Wedijver
Weldadigheid
Welgemanierdheid
Wellevendheid
Weloverwogenheid
Welvaart
Welvoeglijkheid
Welwillendheid
Werkzaamheid
Wijsheid
Zachtheid
Zekerheid
Zelfbepaling
Zelfbeheersing
Zelfbeschikking
Zelfcontrole
Zelfredzaamheid
Zelfstandigheid
Zelfverwezenlijking
Zelf-zijn
Zorgzaamheid
Zorgvuldigheid
Zwierigheid
In deze lijst zijn zo veel mogelijk positieve idealen opgenomen al kan over bepaalde waarden worden gediscussieerd of deze altijd positief bijdragen aan het menselijk leven. Het streven naar zorgvuldigheid is goed. Maar kun je ook niet te veel streven naar zorgvuldigheid? En is vaderlandsliefde positief?
Misschien moeten we Aristoteles volgen die waarden bezag vanuit de deugdontwikkeling. Een deugd is een karaktereigenschap waardoor je het goede doet. Bij Aristoteles ligt het juiste deugd-ideaal waar we naar moeten streven zijn in het midden. Een ideaal tussen te veel en te weinig. Voor een advocaat is het een goede karaktertrek om confidenteel te (willen) zijn. Dit is te koppelen aan de waarde confidentialiteit: een waarde die past bij de goede uitoefening van het beroep van advocaat. Maar er zijn gevallen denkbaar waarbij ook van de advocaat openheid wordt verwacht. Dit is niet voor niets opgenomen in de Gedragsregels Advocatuur.
Ook voor veel waarden geldt dus: teveel is ook niet goed? Een aantal waarden benoemt in ieder geval ook een midden. Bijvoorbeeld dapperheid: dit zit tussen lafheid en overmoed. Kun je ook te dapper zijn? Niet als we dapperheid niet verwarren met onbezonnenheid.
Daarnaast is het belangrijk om in te zien dat waarden kunnen conflicteren waardoor het lastig te bepalen is wat het goede nu is. We spreken dan van een moreel dilemma. Een voorbeeld. Een advocaat wil in een specifiek geval enerzijds vertrouwelijk omgaan met de gegevens van een cliënt maar anderzijds ook de veiligheid van de samenleving in acht nemen. Veiligheid en Vertrouwelijkheid botsen. Een goed advocaat weet echter ook waar hier - in een specifiek geval - het midden ligt. Dit vraagt opleiding en ervaring: inzicht in belangrijke beginselen, morele intuïtie, belangen, normen (wet- en regelgeving, gedragsregels) en kennis van de morele identiteit van de beroepsrol, het kantoor waarvoor de jurist werkt, de persoon zelf als zijn of haar omgeving. Dit zoeken naar een middenweg toont - volgens sommige auteurs - de directe relatie tussen waarden en deugden.
Maar welke waarden zijn er nu? Hieronder vind je een uitgebreide lijst met voorbeelden van waarden waarbij het begrip "waarde" in brede zin is ingevuld. Daaronder nog een kleine toelichting.
Aanvullingen zijn welkom!
Waarden voorbeelden:
Aanwezigheid
Aanzien
Actief zijn (doen)
Afwisselend
Agressiviteit
Anonimiteit
Assertiviteit
Autonomie
Avontuurlijkheid
Bedrijvigheid
Befaamdheid
Begeerlijkheid
Begrip
Behoudenheid
Bekendheid
Bekoorlijkheid
Bekwaam
Beleven
Beleefdheid
Bereidheid
Beroemdheid
Beschaafdheid
Beschikbaarheid
Besluitend
Betaalbaarheid
Betekenisgevend
Betrokkenheid
Betrouwbaarheid
Bezit
Bijdragend
Blijdschap
Boosheid
Burgerschap
Cachet
Celebriteit
Charisma
Chic
Competitie
Concentratie
Confidentialiteit
Controle
Coöperatie
Creativiteit
Dapperheid
Democratie
Deskundigheid
Dienstbaarheid
Distinctie
Duidelijkheid
Dynamiek
Educatie
Eensgezindheid
Eenstemmigheid
Eenvoudigheid
Eer
Eerbied
Efficiency
Elegantie
Enthousiasme
Erkenning
Esthetisch
Evenwicht
Excelleren
Expressiviteit
Faam
Fatsoen
Felheid
Finaliteit
Flexibiliteit
Flinkheid
Geduld
Geestdrift
Geheimhouding
Gehoorzaamheid
Gelijkheid
Gelijkwaardigheid
Geloof
Geloofwaardigheid
Geluk
Gemeenschappelijkeheid
Genegenheid
Genialiteit
Gevatheid
Geweten
Gezelligheid
Gezondheid
Glorie
Goedheid
Goedkeuring
Groepswerk
Grootheid
Handigheid
Hardheid
Heerlijkleid
Heusheid
Hevigheid
Hiërarchie
Hoffelijkheid
Hoop
Humor
Ijverigheid
Informeel
Integriteit
Intensiteit
Juistheid
Kameraadschap
Kennis
Klasse
Kwaliteit
Leefbaarheid
Liefdadigheid
Liefelijkheid
Liefde
Lof
Lol
Loyaliteit
Luister
Macht
Matigheid
Menselijkheid/Medemenselijkheid
Mensgerichtheid
Menswaardigheid
Naam
Nauwkeurigheid
Netheid
Nut
Nuttigheid
Onafhankelijkheid
Onbaatzuchtigheid
Onbedorvenheid
Ondernemerschap
Onpartijdigheid
Ontplooien
Ontspanning
Openheid
Oplettendheid
Overgave
Passiviteit
Patriotisme
Penaliteit
Pittigheid
Plezier
Plichtsbetrachting
Politesse
Prestatiegericht
Privacy
Pro-activiteit
Professionaliteit
Publieke verantwoordelijkheid
Punctualiteit
Rechtsstatelijkheid
Rechtvaardigheid
Redelijkheid
Rust
Saamhorigheid
Samenwerking
Schoonheid
Sierlijkheid
Sluwheid
Snelheid
Solidariteit
Spontaniteit
Stabiliteit
Standvastigheid
Stiptheid
Structuur
Suaviteit
Synergisme
Talent verwezenlijken
Tenaciteit
Tevredenheid
Toegankelijkheid
Toewijding
Tolerantie
Traditioneel
Transparantie
Trouw
Uitdagendheid
Uiterlijk
Uitgelatenheid
Unanimiteit
Uniformiteit
Urbaniteit
Vaderlandsliefde
Vakmanschap
Vastberadenheid
Vasthoudendheid
Veiligheid
Veranderlijk
Verantwoordelijkheid
Verbetenheid
Verbinding
Verfijning
Vergevingsgezindheid
Vermaak
Vermaardheid
Vernieuwend
Verrassend
Verstandhouding
Vertrouwelijkheid
Verwennen
Verworvenheid
Vlijt
Voldoening
Volharding
Voorbereid zijn
Voorkomendheid
Vooruitgang
Vrede
Vriendelijkheid
Vriendschap
Vrijheid
Vrolijkheid
Waarderend
Waardigheid
Wedijver
Weldadigheid
Welgemanierdheid
Wellevendheid
Weloverwogenheid
Welvaart
Welvoeglijkheid
Welwillendheid
Werkzaamheid
Wijsheid
Zachtheid
Zekerheid
Zelfbepaling
Zelfbeheersing
Zelfbeschikking
Zelfcontrole
Zelfredzaamheid
Zelfstandigheid
Zelfverwezenlijking
Zelf-zijn
Zorgzaamheid
Zorgvuldigheid
Zwierigheid
In deze lijst zijn zo veel mogelijk positieve idealen opgenomen al kan over bepaalde waarden worden gediscussieerd of deze altijd positief bijdragen aan het menselijk leven. Het streven naar zorgvuldigheid is goed. Maar kun je ook niet te veel streven naar zorgvuldigheid? En is vaderlandsliefde positief?
Misschien moeten we Aristoteles volgen die waarden bezag vanuit de deugdontwikkeling. Een deugd is een karaktereigenschap waardoor je het goede doet. Bij Aristoteles ligt het juiste deugd-ideaal waar we naar moeten streven zijn in het midden. Een ideaal tussen te veel en te weinig. Voor een advocaat is het een goede karaktertrek om confidenteel te (willen) zijn. Dit is te koppelen aan de waarde confidentialiteit: een waarde die past bij de goede uitoefening van het beroep van advocaat. Maar er zijn gevallen denkbaar waarbij ook van de advocaat openheid wordt verwacht. Dit is niet voor niets opgenomen in de Gedragsregels Advocatuur.
Ook voor veel waarden geldt dus: teveel is ook niet goed? Een aantal waarden benoemt in ieder geval ook een midden. Bijvoorbeeld dapperheid: dit zit tussen lafheid en overmoed. Kun je ook te dapper zijn? Niet als we dapperheid niet verwarren met onbezonnenheid.
Daarnaast is het belangrijk om in te zien dat waarden kunnen conflicteren waardoor het lastig te bepalen is wat het goede nu is. We spreken dan van een moreel dilemma. Een voorbeeld. Een advocaat wil in een specifiek geval enerzijds vertrouwelijk omgaan met de gegevens van een cliënt maar anderzijds ook de veiligheid van de samenleving in acht nemen. Veiligheid en Vertrouwelijkheid botsen. Een goed advocaat weet echter ook waar hier - in een specifiek geval - het midden ligt. Dit vraagt opleiding en ervaring: inzicht in belangrijke beginselen, morele intuïtie, belangen, normen (wet- en regelgeving, gedragsregels) en kennis van de morele identiteit van de beroepsrol, het kantoor waarvoor de jurist werkt, de persoon zelf als zijn of haar omgeving. Dit zoeken naar een middenweg toont - volgens sommige auteurs - de directe relatie tussen waarden en deugden.
Advocaten willen af van vrouw op stoep (update)
Terugkerende ex-cliënten kunnen lastig zijn. Maar zou in het volgende geval er echt geen andere oplossing mogelijk zijn naast het kort geding? Het Haarlemse advocatenkantoor Smithuijsen heeft namelijk vandaag in een kort geding geëist dat een dakloze vrouw, die al ruim vijf weken dag en nacht voor het kantoor op de stoep zit, onmiddellijk vertrekt. Als laatste redmiddel in een zorgvuldige en nette aanpak hopelijk (de vrouw heeft reeds een bepaalde reputatie dus waarschijnlijk wel).
Update
De rechtbank heeft geoordeeld dat de vrouw niet rechtmatig handeld. Ze heeft daarom een straatverbod opgelegd gekregen.
- Advocaten willen af van vrouw op stoep, Nu, 02-12-2009
- Straatverbod voor dakloze vrouw, Trouw, 03-12-2009
Update
De rechtbank heeft geoordeeld dat de vrouw niet rechtmatig handeld. Ze heeft daarom een straatverbod opgelegd gekregen.
- Advocaten willen af van vrouw op stoep, Nu, 02-12-2009
- Straatverbod voor dakloze vrouw, Trouw, 03-12-2009
'Topadvocaat lid maffia'
Een grap of niet....
[...]
- 'Topadvocaat lid maffia', Telegraaf, 1-12-2009
- Mop: De maffia advocaat, Moppenpagina.be, 1-12-2009
[...]
- 'Topadvocaat lid maffia', Telegraaf, 1-12-2009
- Mop: De maffia advocaat, Moppenpagina.be, 1-12-2009
Analyse: wraking door een rechter is niet mogelijk
De mogelijke vicieuze cirkel is gebroken. De rechtbank Zutphen heeft zich uitgesproken over het verzoek van een rechter om één van de rechters te wraken die over zijn wraking moest oordelen. Het oordeel is dat een rechter die is gewraakt, niet zelf een wrakingsverzoek kan doen. Dit maakt het verzoek daarom niet-ontvankelijk.
De motivering is dat volgens de wet alleen een partij kan wraken. Partij is alleen degene die partij was in het proces waarin de gewraakte rechter moest oordelen. Volgens de rechtbank heeft de wetgever niet bedoeld ook de rechter partij te maken. De rechtbank baseert zich hierbij het systeem van de wet, naar andere wettelijke regelingen voor wraking en naar het Europese recht.
Nu is dit een zeer restrictieve uitleg van de regeling(en) omtrent wraking. De rechtbank kijkt daarom ook nog naar artikel 6, eerste volzin van het EVRM. De conclusie is dat de rechter geen partij is van wraking maar object van wraking. De vraag is of dit terecht.
De vraag waar de rechtbank namelijk ten eerste geen oog voor lijkt te hebben, is of een mogelijk wraking voor de rechter zonder enige gevolgen is voor de (mogelijk te wraken) rechter. Dit verschilt per rechtbank maar in het algemeen krijgt een gewraakte rechter wel een bepaalde negatieve kleuring. Immers, de rechter heeft een vermeende belangverstrengeling niet op de juiste manier gewaardeerd en kan hiervoor worden aangesproken. Dit is op zich ook een goed systeem: van een rechter wordt immers verwacht dat bij een vermeende belangenverstrengeling hij of zij zich (pro-actief) terugtrekt. Indien dit pas voor de wrakingskamer naar voren komt, is dit te laat. Dit maakt de rechter minder object dan door de rechtbank Zutpen gesteld.
Ten tweede moeten we ons afvragen of ons rechtstelsel in het algemeen gediend is met de uitspraak. Ook al zou de te wraken rechter enkel object zijn in de wrakingsprocedure dan nog blijft het principe voorop staan dat in een echte rechtsstaat iedere rechterlijke uitspraak zonder schijn van belangenverstrengeling moet zijn. Een minimale blik kan hierbij onrechtvaardigheid oproepen? Een interessante parallel is die met het slachtoffer binnen het strafrecht. Deze heeft niet de bevoegdheid om een rechter te wraken maar of dit altijd even wenselijk is, raakt een langlopende discussie. Zie hiertoe ook het mooie artikel in de Trouw.
De rechtbank Zutpen heeft gelijk als het stelt dat onze (vastgelegde) wetten nog niet zo ver zijn. Maar geven onze rechtsbeginselen niet genoeg opening voor een modernere blik?
- Wraking door een rechter is niet mogelijk, Rechtspraak.nl, 01-12-2009
- LJN: BK4858, De uitspraak, 01-12-2009
- Alleen Volkert mag rechter weigeren ; Wrakingsrecht, Trouw, 13-08-2002
De motivering is dat volgens de wet alleen een partij kan wraken. Partij is alleen degene die partij was in het proces waarin de gewraakte rechter moest oordelen. Volgens de rechtbank heeft de wetgever niet bedoeld ook de rechter partij te maken. De rechtbank baseert zich hierbij het systeem van de wet, naar andere wettelijke regelingen voor wraking en naar het Europese recht.
Nu is dit een zeer restrictieve uitleg van de regeling(en) omtrent wraking. De rechtbank kijkt daarom ook nog naar artikel 6, eerste volzin van het EVRM. De conclusie is dat de rechter geen partij is van wraking maar object van wraking. De vraag is of dit terecht.
De vraag waar de rechtbank namelijk ten eerste geen oog voor lijkt te hebben, is of een mogelijk wraking voor de rechter zonder enige gevolgen is voor de (mogelijk te wraken) rechter. Dit verschilt per rechtbank maar in het algemeen krijgt een gewraakte rechter wel een bepaalde negatieve kleuring. Immers, de rechter heeft een vermeende belangverstrengeling niet op de juiste manier gewaardeerd en kan hiervoor worden aangesproken. Dit is op zich ook een goed systeem: van een rechter wordt immers verwacht dat bij een vermeende belangenverstrengeling hij of zij zich (pro-actief) terugtrekt. Indien dit pas voor de wrakingskamer naar voren komt, is dit te laat. Dit maakt de rechter minder object dan door de rechtbank Zutpen gesteld.
Ten tweede moeten we ons afvragen of ons rechtstelsel in het algemeen gediend is met de uitspraak. Ook al zou de te wraken rechter enkel object zijn in de wrakingsprocedure dan nog blijft het principe voorop staan dat in een echte rechtsstaat iedere rechterlijke uitspraak zonder schijn van belangenverstrengeling moet zijn. Een minimale blik kan hierbij onrechtvaardigheid oproepen? Een interessante parallel is die met het slachtoffer binnen het strafrecht. Deze heeft niet de bevoegdheid om een rechter te wraken maar of dit altijd even wenselijk is, raakt een langlopende discussie. Zie hiertoe ook het mooie artikel in de Trouw.
De rechtbank Zutpen heeft gelijk als het stelt dat onze (vastgelegde) wetten nog niet zo ver zijn. Maar geven onze rechtsbeginselen niet genoeg opening voor een modernere blik?
- Wraking door een rechter is niet mogelijk, Rechtspraak.nl, 01-12-2009
- LJN: BK4858, De uitspraak, 01-12-2009
- Alleen Volkert mag rechter weigeren ; Wrakingsrecht, Trouw, 13-08-2002
Abonneren op:
Berichten (Atom)